Τὸ Βραβεῖο Templeton, ἕνα ἀπὸ τὰ πιὸ ἀναγνωρισμένα διεθνῶς βραβεῖα στὸν χῶρο τοῦ πνεύματος, ἔχει καθιερωθεῖ ἀπὸ τὸ 1972 γιὰ νὰ τιμᾶ προσωπικότητες ποὺ γεφυρώνουν πίστη καὶ ἐπιστήμη, συμβάλλοντας στὴ βαθύτερη κατανόηση τοῦ κόσμου καὶ τῆς ἀνθρώπινης ὕπαρξης. Ἔχει ἀπονεμηθεῖ σὲ προσωπικότητες ὅπως ἡ Μητέρα Τερέζα, ὁ Δαλάϊ Λάμα, ὁ Ντέσμοντ Τούτου καὶ ὁ καθηγητὴς Francis Collins. Φέτος, ἡ ὑψηλὴ αὐτὴ διάκριση ἀπονεμήθηκε γιὰ πρώτη φορὰ σὲ Προκαθήμενο Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, τὸν Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη Βαρθολομαῖο, σὲ ἀναγνώριση τοῦ πρωτοποριακοῦ ἔργου του στὴν περιβαλλοντικὴ ἠθικὴ καὶ τὸν διαθρησκειακὸ διάλογο.
Κατὰ τὴν τελετὴ ἀπονομῆς στὴ Νέα Ὑόρκη, στὶς 24 Σεπτεμβρίου 2025, παρόντων τοῦ Πρωθυπουργοῦ τῆς Ἑλλάδας Κυριάκου Μητσοτάκη καὶ τοῦ πρώην Ἀντιπροέδρου τῶν ΗΠΑ Ἀλ Γκὸρ, ὁ τιμώμενος Πατριάρχης ἐκφώνησε ἕναν θεολογικὰ ἐμπεριστατωμένο καὶ ποιητικὰ φορτισμένο λόγο, καλῶντας σὲ μιὰ νέα συνείδηση τῆς πνευματικῆς εὐθύνης ἀπέναντι στὸν πλανήτη καὶ τὴν ἀνθρωπότητα.
Ὁ Πατριάρχης, ἐπεσήμανε ὅτι τὸ Βραβεῖο ἀνήκει ὄχι σὲ ἐκεῖνον προσωπικά, ἀλλὰ στὸ οἰκουμενικὸ ὅραμα ποὺ ὑπηρετεῖ τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο ἐδῶ καὶ δεκαετίες καὶ θύμισε ὅτι ἀπὸ τὸ 1989, μὲ πρωτοβουλία τοῦ προκατόχου του, Δημητρίου, ἡ 1η Σεπτεμβρίου θεσπίστηκε ὡς ἡμέρα προσευχῆς γιὰ τὴν προστασία τῆς δημιουργίας. Ὁ Πατριάρχης τόνισε τὴν ἀνάγκη ἐπανένωσης ἐπιστήμης καὶ πίστης, ποὺ ἐπὶ αἰῶνες πορεύτηκαν χωριστά.
Ἰδιαίτερη ἔμφαση ἔδωσε στὴ βαθιὰ διασύνδεση μεταξὺ καταναλωτικῆς ἀπληστίας καὶ περιβαλλοντικῆς καταστροφῆς. Ὅπως τόνισε, ὅταν ὁ ἄνθρωπος ἀδιαφορεῖ γιὰ τὸν πλησίον του, εἶναι ἀναπόφευκτο νὰ ἀδιαφορήσει καὶ γιὰ τὴ Γῆ ποὺ τὸν φιλοξενεῖ. «Δὲν μποροῦμε νὰ θεραπεύσουμε τὸν πλανήτη χωρὶς νὰ θεραπεύσουμε τὶς μεταξύ μας σχέσεις. Ἡ περιβαλλοντικὴ καὶ ἡ κοινωνικὴ δικαιοσύνη δὲν εἶναι ξεχωριστοὶ ἀγῶνες, ἀλλὰ τὸ ἴδιο κάλεσμα πρὸς τὴν πληρότητα καὶ τὴν ἰσορροπία τῆς ζωῆς», τόνισε.
Ἀπέναντι σὲ αὐτὴ τὴν κρίση νοήματος καὶ μέτρου, ὁ Πατριάρχης πρόβαλε ὡς ἐναλλακτικὴ πρόταση ζωῆς τὴν ἀσκητικὴ στάση — ὄχι ὡς μορφὴ στέρησης ἢ ἄρνησης τῆς ὕλης, ἀλλὰ ὡς πηγὴ χαρᾶς, μέτρου καὶ ἀπελευθέρωσης. Ἡ ἄσκηση, ὅπως τὴν κατανοεῖ ἡ ὀρθόδοξη παράδοση, δὲν συνιστᾶ καταπίεση ἀλλὰ ἀπεγκλωβισμὸ ἀπὸ τὸν φαῦλο κύκλο τοῦ ὑπερκαταναλωτισμοῦ. Εἶναι, ὅπως εἶπε χαρακτηριστικά, μιὰ “χαρούμενη πειθαρχία” ποὺ θεραπεύει τὸ τραῦμα τῆς ὑπερβολῆς καὶ ἐπαναφέρει τὴν ἁρμονία τόσο στὴν ψυχὴ ὅσο καὶ στὸ φυσικὸ περιβάλλον. Μὲ αὐτὸν τὸν τρόπο, ἡ ἄσκηση γίνεται ἐργαλεῖο οἰκολογικῆς δικαιοσύνης καὶ ὑπαρξιακῆς ἀνάτασης.
Καὶ κατέληξε: «Ἡ γῆ στενάζει, ἀλλὰ καὶ ἐλπίζει. Τὸ ἐρώτημα εἶναι ἂν θὰ συμμετάσχουμε στὸ τραγούδι τοῦ πόνου της ἢ στὸν ὕμνο τῆς εὐγνωμοσύνης της».
Πηγή : https://fosfanariou.gr/
